DALTON

Plan daltoński – rozwijanie u dzieci w wieku przedszkolnym samodzielności, odpowiedzialności i współpracy”.
Innowacja pedagogiczna
Przedszkole Samorządowe w Ujeździe

Jak doszło do powstania pomysłu?

W 2009 roku dyrektor Przedszkola Samorządowego w Ujeździe – mgr Emilia Małagowska uczestniczyła w Warszawie w konferencji poświęconej metodyce „Planu Daltońskiego”. Zafascynowana, przedstawiła naczelne jej założenia na jednym z posiedzeń Rady Pedagogicznej. W celu jeszcze lepszego poznania praktycznego zastosowania „Planu Daltońskiego” w przedszkolnej, a także szkolnej praktyce Pani dyrektor wyjechała z tygodniową wizytą do placówek oświatowych w Holandii, gdzie też miała możliwość wnikliwej obserwacji pracy dzieci w tzw: „szkołach daltońskich”.
Po powrocie na zorganizowanym spotkaniu wszystkich nauczycielek naszego przedszkola, oglądałyśmy zdjęcia, a także filmy dokumentujące wizytę w holenderskich „szkołach daltońskich”.
Kadra Pedagogiczna będąca pod ogromnym wrażeniem zaprezentowanych rozwiązań organizacyjnych, jak i aspektem wychowawczym analizowanej koncepcji postanowiła zgodnie wykorzystać jej wybrane elementy we wszystkich 5 grupach działających na terenie placówki (w przedziale wiekowym dzieci od 3 do 6 lat) i stworzyć w konsekwencji na użytek Przedszkola Samorządowego w Ujeździe innowację pedagogiczną.

Wiadomości na temat koncepcji planu daltońskiego zdobywałyśmy poprzez:
- szkolenie z zakresu organizacji środowiska wg planu daltońskiego przeprowadzone w Przedszkolu Publicznym nr 16 w Ostrowcu Świętokrzyskim (będącym placówką daltońską). przez p. mgr Katarzynę Dryjas – Prezesa Polskiego Stowarzyszenia Dalton oraz p. mgr Annę Wróbel – Prezesa Polskiego Komitetu Organizacji Wychowania Przedszkolnego OMEP
- szkolenia przeprowadzone w naszym przedszkolu oraz innych przedszkolach ubiegających się o certyfikat placówki daltońskiej
- Międzynarodową Konferencję ph: „Edukacja według planu daltońskiego – wiedza i praktyka” w Łodzi gdzie też oprócz całego bogactwa wiedzy oraz umiejętności wyniesionych z różnorodnych zajęć teoretycznych, jak i praktycznych nawiązałyśmy współpracę z p. Roel’em Rohner’em – Prezesem Dalton International Fundation
- wizytę w Przedszkolu Miejskim im. Witwickiego w Warszawie, które jako pierwsze otrzymało certyfikat placówki daltońskiej
- stałe śledzenie stron internetowych poświęconej edukacji daltońskiej
- stałą opiekę merytoryczną Polskiego Stowarzyszenia Dalton

Etapy wprowadzania naszej innowacji:

Rok szkolny 2012/2013:
– zakup pomocy dydaktycznych do wprowadzenia koncepcji planu daltońskiego
- wprowadzenie elementów koncepcji planu daltońskiego w poszczególnych grupach
- szkolenia dla nauczycieli i samodoskonalenie
Rok szkolny 2013/2014
- złożenie dokumentów do Kuratorium Oświaty i wychowania w Łodzi – Delegatura w Piotrkowie Tryb. w celu uzyskania akceptacji organu prowadzącego
- rozpoczęcie realizacji innowacji we wszystkich grupach wiekowych
- prezentacja koncepcji planu daltońskiego podczas Międzynarodowej Konferencji Naukowej „New Contexts” w Piotrkowie Tryb. dla wykładowców uczelni wyższych



Rok szkolny 2014/2015:
- kontynuacja stosowania koncepcji planu daltońskiego
- bieżąca weryfikacja wprowadzanych rozwiązań
- uzyskanie certyfikacji placówki daltońskiej
Rok szkolny 2015/ ……..
- systematyczna praca według koncepcji planu daltońskiego
Główne założenia edukacji daltońskiej

Filary koncepcji planu daltońskiego:
- samodzielność
- współpraca
- odpowiedzialność, a także:
- ewaluacja

Proces wychowawczo-dydaktyczny w edukacji daltońskiej oparty jest na wizualizacji tj:
- Kolory dnia
- Lista obecności
- Plan dnia
- Kalendarz urodzin
- Dyżury
- To potrafię
- Tablica zadań
- Instrukcje czynnościowe
- Praca w parach
- Prawa ręka
- Zegar daltoński
- Przeniesiona uwaga, a także:
- Kolory dnia

Każdy dzień tygodnia ma w Planie Daltońskim przypisany określony kolor: poniedziałek- czerwony, wtorek- niebieski, środa- pomarańczowy, czwartek- zielony, natomiast piątek- żółty;
Każdego ranka dzieci przesuwają suwak na określony kolor, symbolizujący aktualny dzień tygodnia

Lista obecności:
Na przygotowanej tablicy obecności (znajdują się na niej imiona dzieci), dzieci zaraz po wejściu do sali, obok swojego imienia , przyczepiają wybraną przez siebie „buźkę", adekwatną do samopoczucia.

Plan dnia:
Z dziećmi planuje się działania, które wystąpią w danym dniu, od czasu do czasu umieszcza się tam również piktogram z niespodzianką. W trakcie realizacji zadań , wraz z upływem czasu dzieci zaznaczają, które z zadań jest realizowane i jednocześnie , co jeszcze przewiduje się do końca dnia. Takie działanie z założenia ma budzić w dziecku poczucie odpowiedzialności za realizację poszczególnych elementów .

Kalendarz urodzin:
Dzieci mają możliwość samodzielnej kontroli, kto jeszcze będzie obchodził urodziny w najbliższym czasie, jednocześnie utrwalają pory roku i nazwy miesięcy.


Dyżury:
- Tablice obrazujące zakres czynności obejmujących dany dyżur.(Określają , kto pełni dyżur i jakie ma w związku z tym zadania do wykonania).
- Dyżury w grupie maluchów
- Dyżury w grupie starszaków
- Dyżury na placu zabaw
- tzw: Prawa ręka
- Określenie lidera, do którego dzieci zwracają się w różnych sytuacjach
( zastępuje nauczyciela).
- Dyżur przy domofonie
- To potrafię (Po osiągnięciu danej kompetencji, dziecko umieszcza swoje zdjęcie lub imię przy piktogramie symbolizującym daną umiejętność).

Tablice zadań:
Na nich dzieci posługując się kolorami dnia zaznaczają termin wykonania zadań, równocześnie oznaczają zaplanowane działania w indywidualnej tygodniowej karcie zadań. Liczba zadań do wykonania w tygodniu jest różna w zależności od wieku i możliwości dzieci.


Praca w parach:
Współpraca w parach wymusza na dzieciach konieczność komunikowania się oraz podejmowania wspólnego działania, osiągania kompromisów, co wzmacnia stosunki między dziećmi. Za każdym razem dziecko tworzy parę z innym kolegą, koleżanką, bo wie, że można bawić się ze swoim przyjacielem, ale trzeba też nauczyć się współpracować z innymi, bez wykluczania kogokolwiek. Dzieci uczą się w ten sposób odpowiedzialności za powierzone zadania, porządek w sali oraz za inne dziecko.

Metoda przeniesionej uwagi:
Polega na wykorzystaniu kolorów do wizualizacji zachowania się dziecka w sytuacji zadaniowej:
czerwony- oznacza, że teraz dziecko pracuje samodzielnie, zastanawia się nad rozwiązaniem zadania,
żółty - oznacza, że teraz dziecko , jeżeli tego potrzebuje, może zwrócić się o pomoc  do lidera (prawej ręki) lub innego dziecka znajdującego się najbliżej
zielony- oznacza , że teraz dziecko może podejść do nauczyciela.


Zdjęcie informuje w jaki sposób należy ułożyć pomoce plastyczne. Naklejki na meblach informują w jaki sposób należy ułożyć gry i układanki

Zegar daltoński
Pozwala na określanie czasu trwania danego działania.


Dodatkowe wizualizacje w naszym przedszkolu:
- Kalendarz pogody
- Samodzielne ubieranie się w szatni
- Informacja o korzystaniu z toalety
- Informacja ile dzieci może w tym samym czasie układać klocki
- Natężenie hałasu

Efekty pracy wg planu daltońskiego:
- szybsze i skuteczniejsze przyswajanie wiadomości, umiejętności i sprawności
stosowanie przez dzieci samokontroli i refleksji
- samodzielne podejmowanie realizacji zadań,branie odpowiedzialności za ich wykonanie, inicjowanie własnej działalności przez dzieci
- umiejętność planowania i programowania
- poprawa koncentracji uwagi
- integracja grupy, brak dzieci odrzuconych
- skuteczniejsze wyrabianie poczucia czasu
- samodzielne rozwiązywanie problemów z ograniczonym udziałem nauczyciela
- potrzeba u dzieci dbania o ład i porządek w najbliższym otoczeniu
- skuteczna motywacja do podejmowania różnych działań
- poczucie wiary we własne siły i możliwości, a także:
- zwiększone poczucie bezpieczeństwa

Przedszkolowo.pl logo